Co chcielibyście wiedzieć o jodze w ogóle...

Czy to prawda, że Polska jest swoistym ewenementem na mapie Europy, a nawet świata, co do tempa, w jakim joga Iyengara zdobywa u nas zwolenników i popularność?

W Polsce istotnie joga Iyengara rozwija się szybko. Trudno mi tempo rozwoju porównać do innych krajów. Tym bardziej, że na Zachodzie Europy, czy w Stanach joga Iyengara pojawiła się dużo wcześniej, więc też dynamika rozwoju na tym etapie jest tam inna niż w Polsce. Kiedy jeżdżę na warsztaty za granicę – do Niemiec obserwuję, że przedział wiekowy osób interesujących się ta metodą jest inny niż w Polsce. W Polsce do jogi Iyengara (do praktyki i do nauczania) garną się ludzie młodzi i bardzo młodzi.

Natomiast niewątpliwym ewenementem jest fakt, że wśród wszystkich rozpowszechnionych na Zachodzie metod jogi – metoda Iyengara w Polsce zdobyła przytłaczającą większość zwolenników. Popularność innych metod takich, jak Sivananda jogi, czy – bardzo popularnej na Zachodzie – Ashtanga Jogi w Polsce jest znacząco mniejsza w porównaniu z metodą Iyengara. Ponieważ Ashtanga i metoda Iyengara mają wspólny korzeń, w postaci przekazu nauczyciela Iyengara – Krishnamacharii – osoby, które w Polsce nauczają Ashtangi często przechodziły trening nauczycielski metody Iyengara, lub zaczynały praktykę właśnie od metody Iyengara.

Co chcielibyście wiedzieć o jodze w Polsce...

Czy istnieje orientacyjna liczba Polaków praktykujących jogę?

Pewnie tak, tyle, że ja jej nie znam. Polskie Stowarzyszenie Jogi Iyengara liczy obecnie 220 członków. My zrzeszamy głównie dyplomowanych nauczycieli, oraz osoby w trakcie szkolenia nauczycielskiego. Jednak nie są to wszystkie osoby, które mają dyplom Iyengara. Najpopularniejszy polski portal poświęcony jodze (joga-joga.pl) wysyła ponoć biuletyn informacyjny do kilku tysięcy subskrybentów.

Ilu jest w Polsce nauczycieli jogi?

W Polsce dyplom nauczycielski metody Iyengara posiada ok. 100-150 osób. A i tak nie są to wszystkie osoby, które nauczają zgodnie z ta metodą. Nie mówiąc o nauczycielach innych metod jogi.

Ile jest orientacyjnie szkół, pracowni, klubów jogi?

Dla zobrazowania: w Krakowie jest sześć ośrodków jogi Iyengara działających niezależnie. Coś w rodzaju sekcji jogi działa też przy Domach Kultury albo Ośrodkach Fitness. Ponadto mamy też ze trzy szkoły jogi Sivanandy. W Warszawie naliczyłam 9 szkół jogi Iyengara i relatywnie w innych miastach w zależności od wielkości jest podobnie.

Kto może w Polsce założyć szkołę jogi? Każdy?

Tak – każdy. Co ciekawe – w Polskiej Klasyfikacji Działalności Gospodarczej joga w ogóle nie występuje. W projekcie PKD z 2007 joga ma figurować w tej samej kategorii wraz z innymi formami rekreacji ruchowej. A to jest ogromna pomyłka, bo nakłada to na osoby prowadzące szkoły jogi 22% VAT i podnosi ceny karnetów na zajęcia. Podczas, gdy naukowo zostały potwierdzone liczne efektów prozdrowotne jogi, głównie z zakresu profilaktyki tych schorzeń, które wynikają z przedłużającego się działania stresu na nasz organizm. Słyszałam, że w Niemczech zajęcia z jogi są refundowane, bo przecież opłaca się przeciwdziałać schorzeniom zamiast je leczyć. W Polsce jest na odwrót.

Dzieło Mistrza

Poniższy wywiad ukazał się w rosyjskim wydaniu Yoga Journal #24, luty 2009

14 grudnia Guruji B.K.S.I. Iyengar skończył 90 lat. W przeddzień jubileuszu Iwan Zasurskij wybrał się do Puny, aby porozmawiać z jednym z największych mistrzów jogi naszych czasów.

Iwan Zasurskij (I.Z.): Zbliża się Pana 90-ty jubileusz. Zamiast spocząć na laurach, Pan kontynuuje  naukę i nauczanie. Dlaczego tak się dzieje?

B.K.S. Iyengar ( BKS.I.): Praktyka – wyrównywanie w asanach – jest moim przedmiotem. To jest to, co dało mi wiedzę. Jeśli teraz przestałbym praktykować, znaczyłoby to, że nie jestem człowiekiem religijnym. Mógłbym mówić na ten temat, prezentować swoje stanowisko i zostać joginem-gawędziarzem, ale nie zrobiłem tego. Wciąż jeszcze podążam za swoją Dharmą. Nie posiadam wykształcenia – do swojego obecnego poziomu doszedłem poprzez codzienną, wielogodzinną praktykę. Joga mnie ukształtowała. Pozostaję wdzięczny tej sztuce. Dlatego powinienem utrzymywać ten poziom. W ten sposób wyrażam mój głęboki szacunek dla metody, dzięki której  ten poziom udało mi się osiągnąć, więc kontynuuję praktykę. W tym jest moja moralność. W tym jest moja etyka.

Joga jest jak muzyka

Neela Karnik

Rozmowa z Guruji Iyengarem

Promienie popołudniowego słońca kładą się płasko we wnętrzu biblioteki. Drobiny kurzu falują w prześwietlonym powietrzu wokół Gurujiiego [czyt. Gurudżiego]. Przyjmując dynamiczną i energiczną pozę jest zrelaksowany, lecz jakaś cicha czujność emanuje z asany, kiedy tak siedzi nieruchomo na swym, przykrytym skórą krześle. To rzadka okazja, aby zastać Mistrza, gdy jest skory do rozmowy, otwarty, a słowa płyną z jego ust jak górski strumień.

Guruji mówi o konsolidacji, odpoczynku i powolnym wycofywaniu się z czynnego nauczania jogi. Jego wysiłki zostały w pewnym sensie ukoronowane.

Dzisiaj setki ludzi garną się, aby zobaczyć i poznać jego dzieło, chłonąć jego rygorystyczną dyscyplinę w nadziei, że pewna cząstka wielkości ich Guru spłynie na nich. W swoich wykładach, a także gdy podczas zajęć przechadza się pośród ćwiczących, jest bardzo skupiony na swoim wnętrzu. Wnętrze wówczas jaśnieje z mocą, prostotą i przekonaniem. Dzisiaj, gdy tak siedzimy rozmawiając, podziwiam jego poczucie humoru i radość życia. Niełatwo skłonić go do zwierzeń - jego nieco gwałtowny i nieokrzesany sposób bycia, brutalnie szczere uwagi, nieoczekiwane chichoty sprawiają, że wywiad staje się nie lada wyzwaniem. Będąc energicznym, intelektualnie pełnym wigoru, z charakterystycznym dowcipem, miażdżąco ironicznym, ciepłym i bardzo otwartym, Guruji zawsze kontroluje sytuację. Ostatecznie jego obecność przekracza wszystko, co zostało o nim napisane.